Hot shoe

Geplaatst door Richard Altenburg op 26 januari 2009

Als je je ooit hebt afgevraagd wat dat rechthoekige metalen ‘ding’ bovenop je camera is, of hoe het je keuze voor de aankoop van een camera mede kan bepalen, ben je hier aan het goede adres. Hoewel sommigen een snoepdispenser plaatsen in deze zogenaamde hot shoe van hun camera (om de aandacht te trekken van kinderen die zij willen fotograferen), zal ik je laten zien hoe je er een flitser in kunt schuiven die vervolgens vanuit je camera aangestuurd kan worden om je foto’s goed te belichten. Dit is dan ook tegenwoordig de bedoeling van de hot shoe (maar oorspronkelijk werd hij ontworpen om andere accessoires te plaatsen).

Een flitser die ingebouwd is in de camera is aardig, maar levert vrijwel nooit voldoende creatieve mogelijkheden. De kracht is beperkt, zodat je er alleen op kleine afstand onderwerpen mee kunt belichten. Bovendien is zo’n flitser altijd heel dicht boven de lens geplaatst, waardoor het beruchte rode-ogen-effect vaak zal optreden. Om deze, en andere, redenen kan het verstandig zijn een camera te kopen waar je in elk geval later nog een flitser op kunt plaatsen.

Op de foto hierboven zie je de hot shoe op de lens zitten van een compactcamera, maar normaliter zal je hem op de bovenkant van de body van je camera vinden. De hot shoe zoals je hem hier ziet voldoet aan de ISO 518 standaard, wat betekent dat hij een bepaalde vorm en afmeting heeft die door diverse camera- en flitserfabrikanten ondersteund wordt. Merken als Canon en Nikon maken hun apparatuur geschikt voor deze standaard, zodat accessoires onderling in de basis uit te wisselen zijn.

In het midden zie je een metalen contact, dat ervoor zorgt dat de flitser ‘afgevuurd’ wordt als de camera dat wil. Op moderne camera’s zijn echter meerdere contacten aangebracht om meer informatie tussen de camera en de flitser uit te wisselen (bijvoorbeeld over de afstand tot het onderwerp en de hoeveelheid gemeten licht). Om deze informatie optimaal uit te wisselen is een combinatie van camera en flitser van dezelfde fabrikant meestal aan te raden.

Minolta heeft een eigen hot shoe ontworpen, zoals te zien is op bovenstaande foto. In 1988 kwamen zij met dit idee om een flitser snel te plaatsen en weer te verwijderen van de camera, net zoals men met lenzen op een digitale spiegelreflex al gewend was. Terwijl bij de andere merken de flitser vastgedraaid moest worden bij het plaatsen, bedacht Minolta een systeem waarbij de flitser simpelweg op slot werd gezet tijdens het plaatsen. Door een knopje in te drukken kon deze weer snel ontgrendeld worden.

Dit ontwerp, dat praktisch het beste is, werd niet algemeen omarmd en Sony, die Minolta opkocht, is tot op heden de enige fabrikant die de Minolta hot shoe gebruikt op spiegelreflexcamera’s. Dit kan tot problemen leiden als je niet-Sony flitsers of zenders in de hot shoe wilt plaatsen. Voor Sony-camera’s is dan altijd een adapter nodig om van Minolta’s systeem om te schakelen naar ISO 518.

Misschien is de hot shoe je nooit opgevallen omdat er, zoals hierboven, een afdekplaatje overheen zit. De meningen zijn er over verdeeld of dit nodig is, maar ik gebruik altijd het afdekplaatje als ik geen flitser gebruik. Op die manier weet ik zeker dat de contacten in de hot shoe schoon blijven, en dus functioneren als ik ze weer nodig heb. Er zijn camera-merken waar dit klepje niet standaard meegeleverd wordt, en je hoeft er niet over in paniek te raken, maar zoals met alle apparatuur vind ik dat je het zo schoon mogelijk moet houden.

Hier zie je een Minolta flitser in de hot shoe van een Sony camera. Omdat Minolta en Sony op elkaar afgestemd zijn, past dit precies en werkt alles prima samen om tot een goede belichting te komen. Voor andere merken zijn gelijkwaardige combinaties te koop.

De flitser staat hoog boven de lens en kan nog eens gekanteld worden om licht bijvoorbeeld via een plafond te weerkaatsen (dit zorgt meestal voor zachter licht wat een natuurlijker belichte foto oplevert). Zo kan creatiever met licht gespeeld worden dan wanneer je de ingebouwde flitser zou gebruiken.

Een andere mogelijkheid is het plaatsen van een zogenaamde radio trigger, een zender die draadloos andere flitsers kan aansturen. Zo kan je vanuit één camera meerdere flitsers af laten gaan die op grote afstand van jou verwijderd zijn. Deze flitsers moeten dan wel allemaal voorzien worden van radio receivers, ontvangers die het signaal van de zender opvangen.

De hot shoe is dus niet zomaar een stukje metaal in plastic, het is een belangrijke verbinding tussen jouw camera en accessoires die meer licht op je onderwerp kunnen schijnen. Iets wat soms maar al te hard nodig is…